Ana Sayfa Blog Sayfa 229

Turkey Integrates Syrian Refugees by Treating Them like Economic Contributors

Arda Akçiçek
-
0
Turkey Integrates Syrian Refugees by Treating Them like Economic Contributors

The ongoing civil war in Syria has displaced millions of people, many within Syria itself, but the majority of refugees are trying to find new homes and political asylum outside their war-torn homeland. Macedonia has closed its border with Greece, preventing passage through the Balkan trail to Western Europe, so thousands of Syrian refugees are accumulating in Greece each week. European nations have had an influx of more than a million refugees, and they struggle with Islamophobia, xenophobia, cultural chaos, and increased expenditures from their expansive welfare states. Refugees are a crisis almost everywhere, but it’s a different story in Turkey, which has welcomed more of them than any other country. By treating refugees as economic contributors rather than as a deadweight burden, Turkey has largely avoided the turmoil experienced elsewhere.

When the Syrian civil war began in March 2011, the first refugees arrived in Turkey to find asylum. As the war escalated and millions started to be displaced, the number of refugees increased instantly and reached nearly 3 million by March 2016.  Turkey has applied an open border policy for Syrian refugees, and has established no quota. Still, the country has faced no social, political or economic crisis over Syrian refugees during these past years. This can be attributed largely to the fact that Turkey has not implemented strict control over the refugee resettlement process.

Turkey does not grant refugee status to those who seek asylum from Middle Eastern countries like Syria. Although Turkey is a signatory to the international Geneva Convention on the Status of Refugees, it has always maintained its own geographical exceptions to the agreement — only granting refugee status to Europeans seeking asylum. Rather than attaining refugee status, Syrians instead found asylum in Turkey as “guests,” which at first did not grant them official legal status in the country. In 2013, the Turkish government granted Syrians temporary legal status, yet still not full status as refugees.

Although perhaps counterintuitive, this approach has actually helped Turkey to integrate such a vast number of refugees without the debilitating effects experienced by other countries. The Turkish government has intentionally ignored work permit rules for Syrians, despite the fact that strict rules ordinarily apply to foreigners’ economic activities in the country. Native Turks and Syrians have therefore taken the opportunity to conduct business freely with each other, which allows them to solve problems spontaneously and to mutual advantage through market processes. Bypassing work permit rules also makes contracting with Syrians easier and less costly, so they are able to find jobs and housing, earn their own money, and take care of their families. They don’t have to wait for humanitarian aid to put food on the table.

The process through which Syrians become involved in Turkish labor and business markets has been so streamlined that refugees have become routine suppliers of goods and services. They have established new businesses and employed others, including vast numbers of Turkish citizens. They have increased investment, production, and employment capacity throughout many of Turkey’s economic sectors, and have boosted market competition. Studies that collect data on the economic impact of Syrians within the regions where they predominantly live show that as the rates of employment, exports, and imports increased, the consumer prices for goods and services fell. The data also show that 52 percent of Turks support the economic activities of Syrians.

Essentially, Turkey’s successful approach to the refugee crisis has been to avoid solving problems with welfare as much as possible, instead easing the integration of Syrians into the Turkish economy. The European Union (EU) is the largest welfare organization in the world, and refugee status brings with it welfare entitlements. Europeans therefore think that they cannot afford an influx of refugees, because they view the displaced Syrians as costs rather than economic benefits. A recent study suggests that resettling a refugee in the United States for five years costs around $65,000 in taxes, and Germany has already allocated approximately €17 billion to spend on refugees in 2016 — although experts say the bill will be higher. More than any other EU leader, German Chancellor Angela Merkel bravely opened her country’s borders to refugees but ultimately paid for it by losing votes to an anti-immigrant party in the recent regional elections.

Turkey’s approach of treating Syrians as economic contributors, however, allowed the country to offer asylum to millions while avoiding negative economic and political repercussions. Their economic integration also catalyzed the process of social integration into Turkish society. The Syrians have achieved living together in peaceful, cooperative community with Turks without the social disorder that has led to drastic counter-measures elsewhere, like the border closing in Macedonia.

Despite Turkey’s overwhelming success with its own approach in handling the refugee crisis, EU interference may well bring about a true crisis in Turkey after all. EU officials maintain that one of the reasons so many Syrian refugees try to move on and settle in Europe is because Turkey does not grant them the welfare benefits that come with refugee status. The EU recently pushed through an agreement with Turkey that will mandate greater welfare expenditures and tightened control over the economic activity of Syrians — including hiring quotas, social security contributions, minimum wage requirements, and more.

Once Turkey begins to enforce these new regulations, Syrians will be more expensive to hire and their comparative advantage in the Turkish economy will be lost. Syrians will no longer find jobs so easily, because employers will prefer to work with Turks again instead if the employment costs of outsiders are the same as the costs for natives. Rather than learning from Turkey’s success with Syrian refugees, Europe may well succeed in imposing its crisis on Turkey as well.

Atlas Network, April 4, 2016

Randal O’Toole: “Akçiçek’s research underscores my conclusion that problems other countries are having with refugees are merely symptoms of deeper problems with those nations’ regulatory and welfare systems. Those problems should be corrected even if there were no refugees. Turkey’s relative success in handling the refugee crisis may give other countries an incentive to fix those problems now.”

http://ti.org/antiplanner/?p=11750#more-11750

Sur’un Kamulaştırılması

Mahmut Özdemirkol
-
0
Sur’un Kamulaştırılması

Hükumet, Diyarbakır-Sur ilçesinde yaşanan çatışmalardan sonra harabeye dönen ilçenin yeniden imarı için 21 Mart’ta Bakanlar Kurulu kararı ile bir kamulaştırma kararı almıştı. Orada olağanüstü bir halin yaşanması ve ilçenin büyük ölçüde yıkılmış olmasına dayanarak insanların özel mülklerine bir karar ile el koymanın hukukî ve siyasî sonuçlarının olumlu olmayacağı gibi, bir ilçenin büyük bir bölümünün kamulaştırılmasında kamunun nasıl bir faydasının olacağının da altının doldurulabileceğini sanmıyorum. Bununla birlikte Sur’un boşaltılacağı gibi bir iddianın doğru olduğunu, büyük bir nüfus değişimi amacında olunduğunu da sanmıyorum. Tartışmalar büyük ölçüde siyasî bir tarafgirlikle yürütülse de harabeye dönen ilçenin yeniden imar edilmesi için ilk akla gelen kamulaştırmanın dışında başka yol ve yöntemlere de kafa yormak gerekmektedir.

Kamulaştırma, başka ülkelerdeki durumu bilmiyorum ama Türkiye’de çok sıkça başvurulan kadim bir yöntemdir. Devletin zor hukukuna dayanarak yaptığı kamulaştırmalardan ne kendisi ne de mülk sahiplerinin birçok sebeple memnun olamadığı örneklere hepimiz rastlamışızdır. 100 metre karelik alanın bile kamulaştırılmasında çoğu zaman mağduriyetler ve devlet açısından hesaplanamayan maliyetler ortaya çıkarken, bir ilçenin büyük bir bölümünün kamulaştırılması fayda-maliyet dengesini büyük ölçüde bozup “kamu yararı” iddiasına dayanan kamulaştırmayı kamu zararına dönüştürebilir ve dönüştürmektedir.

Tartışmalar genel itibari ile siyasî bir kavga üzerinden yürütülse de arada hukukî açıdan bir ilçenin büyük bir bölümünün kamulaştırılmasının yasal dayanağının olmadığı üzerinden bir tartışma görülmekte. Ancak, anayasa düzeyinde bir yasal dayanağı olsa bile bir ilçenin büyük bir bölümü için merkezden ya da yerelden birkaç kişinin ya da bir çoğunluğun özellikle “zor” ile kamulaştırmaya gitmesi insan haklarına yönelik kökten bir tehdit oluşturur. Çünkü özel mülkiyet ile insan hakları arasında doğrudan bir illiyet bağı vardır.

Harabeye dönen, zarar gören yerleşim yerlerinin imarı için yapılabilecek kamulaştırma kararı zaten mağdur olan Surlular’ı daha da mağdur edebilir. Üstelik bunun kamuyu da zarara uğratma riski fazla olabilir. Böyle bir kamulaştırma yerine şeffaf ve katılımcı bir şekilde yerel dinamikler ve konut sahipleri ile birlikte bir plan üzerinde çalışılması daha faydalı ve kamulaştırma sürecinden daha hızlı sonuçlara ulaştırabilir. Devlet, gücünü mülklere el koymanın yerine mülk sahiplerine uygun-faizsiz-uzun vadeli krediler sunarak, yapım ve inşaat sürecinde bazen yılı bulan bürokratik engelleri kaldırarak, harç damga ruhsat gibi çeşitli isimler altında alınan vergilerden vaz geçerek imarı mülk sahipleri lehine cazip kılacak bir planlama yapabilir. Nitekim Van depremi yaşandığında birçok yerleşim yeri Sur ile aynı kaderi yaşadığında hükümet imar sürecinde mağdurları daha da zarara uğratmayan bir yol seçmişti. Depremden sonra çıkarılan kentsel dönüşüm ile ilgili yasa ile risk altında olan binaların yeniden inşaası için mülk sahipleri – inşaat firmaları – bankalar ve devlet dörtlüsüne dayanan bir plan ile imarın önü açılmıştı. Bu temelde bir düzenleme Sur için de yapılabilir. Devlet, denetleme ve rekabet kurumunu işletip mağdurların hak kaybına uğramaması için gerekli düzenlemeleri yapan bir koordinasyon görevini yerine getirebilir. Ama kendisinin kamulaştırma gibi bir icraata girmesi birçok açıdan sorunlu görülmektedir.

Sur’un kadim bir yerleşim yeri ve bünyesinde tarihî yapıları da barındırıyor olması bu sorunları daha da karmaşıklaştırıyor. Bununla birlikte sözlü olarak Sayın Başbakan’ın “sizin istemediğiniz hiçbir şey yapmayacağız” söylemi değerlidir. Bunun kurumlaştırılmasını ve kamulaştırmanın dışında bir inşa sürecinin yapılmasını umut ederim. Bununla beraber Sayın Gülten Kışanak’ın “ücretsiz hukuksal danışmanlık veriyoruz” kampanyasının ötesinde bu yıkılan kentin imarı ile ilgili alternatif bir projelerinin olup olmadığını varsa nasıl bir proje olduğunu kamuoyuna açıklamaları gerekmektedir.

Eğitimde disiplin mi, özgürlük mü?

Mustafa Ali Aykol
-
0

Geçtiğimiz günlerde okuldan bir arkadaşım, bana Ekim 1953 ile Kasım 1976 yılları arasında yayınlanan “Yeni Ufuklar” isimli aylık düşünce dergisinin, eski bir sayısını getirdi. Yeni Ufuklar’ın Ekim 1974 tarihli, 253. sayısında, büyük filozof Herbert Spancer’ın  bir çeviri metni yayınlanmış. Herbert Spancer, siyaset felsefesi üzerine okumaktan en çok hoşlandığım, bana çok şey kattığını düşündüğüm yazarların başında geliyor. Arkadaşım, benim Herbert Spancer’ın fikirlerine karşı olan ilgimi fark etmiş olmalı ki,  onun “Toplumbilimine Giriş” başlıklı yazısının çevirisinin yayınlandığı dergi nüshasını görür görmez bana getirmiş.
Spancer’ın “Toplumbilimine Giriş” başlıklı makalesinde  bir paragraf özellikle dikkatimi çekti, sizlerle de paylaşmak ve sonrasında  üzerine bir iki şey söylemek istiyorum; “Fransız okullarında, öğretmenlerin söylediklerine bakılırsa, terbiyeli ve dürüst çocuklar ancak sıkı bir disiplin ve de ciddi bir curnalcılık sistemi sayesinde yetişebilir. Bu öğretmenler, farklı ülkeleri gezecek olursa kendilerine özgürlük tanınan öğrencilerin, tanınmayanlardan daha iyi yetiştiklerini görüp şaşıracaklardır. Üstelik ne kadar güven gösterilirse öğrencilerin davranışları da o ölçüde iyi olmaktadır.”
İlginçtir, Herbert Spancer kırk yaşına kadar hiç -modern okul anlamında- eğitim görmemiştir. Bunu, “Ne çocukluğumda, ne de gençliğimde hiç İngilizce dersi almadım. Şu ana kadar gramer konusunda tek bilgim yok” diyerek belirtir. Kırk yaşına kadar modern okul sistemine dahil olmadan,kendisini çevresindekilerin ve kitapların ona sağladığı bilgi ve tecrübe birikiminden faydalanarak geliştirmiş, bir çok alanda binlerce fikir ortaya koymuş, birçok esere imzasını atan bir filozof olmuştur. Bu durum, günümüzde eğitimle ilgili dayatılan birçok tabunun da sorgulanması gerektiğini bize göstermektedir.
Modern okul sisteminin dışına çıkıp, farklı alanlarda kendini kanıtlayan  birçok kişi daha var. Aralarında elektrik lambası, gramofon ve sinema filminin de bulunduğu 1000’den fazla patentin sahibi Thomas Edison’un, Amerika’nın kurucularından ve Amerika Bağımsızlık Bildirgesi’nin düzenleyicisi diplomat,yazar ve yayımcı Benjamin Franklin’in, ünlü yazılım şirketi Microsoft’un kurucusu ve dünyanın en zengin insanlarından olan Bill Gates’in, insanlık tarihinin en önemli bilim insanlarından Albert Einstein’ın, sinema sektöründe çığır açan Walt Disney’in, yazdığı klasiklerle dünyaca tanınan Charles Dickens’in ve daha nicelerinin modern okullarını yarıda bırakmaları/tamamlayamamaları sadece bir tesadüf eseri midir? Bence tesadüf diyerek konuyu kapatmak yerine, bunun üzerine düşünüp kafa yormalıyız.
Eğitimde özgürlükçülük açısından önceki nesillere oranla kendi yaşıtlarımın çok daha iyi durumda olduğunu söyleyebilirim.  Artık okullarda tek tipleşmeye yönelik değil çoğullaşmaya yönelik adımlar atılıyor, öğretmen (otorite) merkezli eğitimden öğrenci (birey) odaklı eğitime geçilmeye çalışılıyor. Bu sağlıklı bir adım  olduğu kadar sancılı da bir süreç. Çünkü bir çok öğretmen, idareci ve veli tek tipçi bir eğitim sisteminin çıktısı olduğu için çocukların da kendileri gibi olmasını, aksi takdirde “kontrolden çıkabileceklerini” düşünüyor.
Spancer’ın yazısına dönecek olursak; özgürlüğün soyut ve tanımlanması güç bir kavram olduğunun farkındayım. Fakat şunu söylemeliyim ki; Spancer’ın da altını çizdiği üzere, aşırı disiplinli bir okul ve eğitim sistemi yerine daha özgür bir eğitim anlayışı beraberinde daha başarılı, düşünen ve sorgulayan  öğrencileri de getirecektir.
Dipnot: Hür Tefekkür Seminerleri’nin ilki bugün (12 Şubat 2016) gerçekleşecek. Saat 2’de Cemil Meriç Sosyal Bilimler Lisesi Konferans Salonu’nda Hacettepe Üniversitesi Psikoloji Bölümü’nden Yar. Doc. Dr. Yasemin Abayhan ve Hacettepe Üniversitesi Kamu Yönetimi ve Siyaset Bilimi Bölümü’nden Araş. Gör. Arda Akçiçek’i ağırlayacağız. Konferansın konusu “Farklılıklarla Birlikte Yaşamak” olacak. İlgilenen herkesi bekleriz.

Sakarya Yenihaber, 12.02.2016

http://www.sakaryayenihaber.com/m-egitimde-disiplin-mi-ozgurluk-mu-8775.html

“Nedimeler” ya da Suriye

Mustafa Ali Aykol
-
0

Okulum, Cemil Meriç Sosyal Bilimler Lisesi’ne başladığım ilk günlerden biriydi. İngilizce dersinde, öğretmenimiz akıllı tahtada bir tablo açmıştı. Tablo, ünlü sanatçı Picasso’nun  asıl ismi “Las Meninas” olan, “Nedimeler” isimli koleksiyon çalışmasından bir parçaydı. İlk bakışta korkunç bir karmaşıklık göze çarpıyordu. Geometrik şekiller kullanılarak çizilmiş olan tabloyu bize gösteren öğretmenimiz, “Şimdi bu tabloda ne görüyorsanız, sizin aklınızda ne canlandırıyorsa onu defterinize not edin” demişti. Neredeyse hepimiz o tabloda farklı şeyler görmüş, farklı şeyler hayal etmiştik. Deftere herkes kendi görebildiğini yazdıktan sonra, öğretmenimiz “Nedimeler”in, Velazquez tarafından çizilen orijinal halini açmış, Picasso’nun tablosu ile yan yana getirmişti. Velazquez tarafından çizilen tablodaki imgeler gayet açık ve belirgindi. “Gerçek” karşısında hepimiz şaşkınlığa uğramıştık. Birçok arkadaşımızın Picasso’nun çiziminde kedi sandığı aslında bir köpek figürüydü mesela. Öğretmenimiz, bu iki tabloyu da inceledikten sonra bize dönmüş ve “Sosyal bilimlerde hiçbir şey ikinci tablodaki kadar net ve belirgin değildir, tam tersine ilk tablodaki gibi karmaşık ve soyuttur. Doğru bilinen şeyler yanlış, yanlış bilinen şeyler doğru olabilir. İyi görünen şeyler kötü, kötü görünen şeyler iyi olabilir. Önemli olan bu karmaşanın arasından gerçeğe ulaşabilmektir” demişti.
Dünya’nın gidişatını ve Türkiye’nin gerek bölgedeki, gerek Dünya üzerindeki rolünü anlamak, sosyal bilimciler için en az Picasso’nun tablosu kadar karmaşık görünüyor bu aşamada. Bu normal olduğu kadar sevimsiz de bir durum. Son yıllarda, hiçbir zaman hiçbir şey tamamen belirgin değildi, ama hiç bu kadar da karmaşık hale gelmemişti. İçeride artan terör faaliyetleri ve başarısız anayasa komisyonları gündemimizdeyken, dışarıda Suriye’yi paylaşmak için birleşen devletler ve kıvılcım bekleyen bir savaşın alametleri göze çarpıyor.
Böyle bir ortamda sağlıklı – ve elbette soğukkanlı- tahlil yapmanın önemi çok büyük. Bu sürecin iyi yönetilmesi durumunda Türkiye hiç düşünmediği kadar avantajlı bir konuma gelebilir. Fakat tersi durumlarda  büyük zararlar görebilir. Bu bakımdan diplomatik ilişkilerde ince eleyip tiz dokumak şu an Türkiye’nin bir numaralı önceliği olmalı.
Türkiye’nin, Rusya’nın uçağını düşürmesinden YPG mevzilerini bombalamasına kadar yaptığı her şey meşru daire içinde ve kısa vadede gerekli hamleler. Her ne kadar uluslararası toplum bunu sabote etmeye çalışsa da Türkiye, kendi güvenliği için ‘gereken’ hamleleri yapıyor. Kapıya dayanan bir savaş varken, bu ‘öz-savunmayı’ yapmaya  hakkı var. Bu bağlamda, bölgenin her an değişebilen dinamikleri dikkatle takip edilmeli ve duruma göre her zaman sağlam B ve C planları bulunmalı.
Türkiye’nin Suriye’deki savaştan kaçan göçmenlere yönelik uyguladığı politika, aynen devam etmeli. O insanların gidebilecek başka bir yerleri yok. Bu bağlamda Ender Düşünce Platformu olarak da içinde bulunduğumuz, başta Suriyeli  kadın ve çocukların topluma entegrasyonu için açılacak olan okulun müjdesini geçtiğimiz günlerde  Büyükşehir Belediye Başkanımız Zeki Toçoğlu twitter’dan verdi.  Suriyelilerin çokça bulunduğu Gaziantep, Adana, Kilis gibi yerlerden gelen haberler de içimizi ısıtan türden. En son, Suriyelilere çalışma izni verilmesi haberi ile birlikte önemli bir engel daha aşılmış oldu. Bu gelişmeler, beraberinde ekonomik ve sosyal temelleri olan bir takım endişeleri de doğurmuyor değil insanlarda. Devletin, sığınmacıların ihtiyaçları için ayırdığı miktar artarken, çalışma izni ile birlikte işsizlik oranlarında artış görülme ihtimali de endişe doğuruyor. Bu tarz endişeler, içlerinde haklılık payı bulundurmakla birlikte, beklenenin tam tersi yönde, olumlu gelişmelere de vesile olabilir. (Bakınız; Levent Korkut, Suriyelilere  Çalışma İzni Verildi, Yeni Yüzyıl, 16.02.2016)  Her ne olursa olsun, bizim şu aşamada sınır kapımıza gelen insanları geri göndermemiz gibi bir durum söz konusu olmamalı.
Tarihi bir dönemden geçiyoruz. Tarih kitapları bu dönemleri nasıl yazacak, bilemiyorum. Ama bildiğimiz bir şey var ki, Türkiye mazlum insanlara kapısını açarak Dünya’ya insanlık dersi vermiş olacak. Dünya’nın bu ilgisizliği ise tarihin en kara sayfalarında yerini alacak. Ne güzel söylemiş İsmet Özel; “İnsanlar hangi dünyaya kulak kesilmişse öbürüne sağır”

Sakarya Yenihaber, 19.02.2016

http://www.sakaryayenihaber.com/m-nedimeler-ya-da-suriye-8793.html

Yazılı basının yeni fikirlere ihtiyacı var

Mustafa Ali Aykol
-
0

Arkadaşlarınızla bir araya geldiniz, ve bir kutlama yaptınız. Bu kutlamanın tamamını video olarak kaydettiniz. Çekilen bu videoları arkadaşlarınızla paylaşmak istediniz fakat videonun boyutu çok yüksek olduğu için e-posta göndermekte zorluk çektiniz. İçinizden biri, bir web sitesi kurma fikrini ortaya attı. Konuştunuz, tartıştınız ve buluşma mekanı olarak planladığınız web sitenizi açıp aktifleştirdiniz.  Fakat işler düşündüğünüz gibi gitmedi ve aylar geçmesine rağmen insanların ilgisini çekmeyi başaramadınız. Arkadaşlarınızla tekrar masaya oturdunuz. Uzun değerlendirmeler sonucunda sistemin teknolojik alt yapısını güçlendirerek sitenizi tek bir tıkla video yüklenebilecek ve paylaşılabilecek bir platform haline getirmeye karar verdiniz. Bu fikir sayesinde siteniz müthiş bir patlama yaşadı ve herkesin bildiği bir video paylaşım ortamı haline geldi. Siteniz, sadece bir buçuk senede milyar dolarlık bir şirket halini aldı.
Yukarıda okuduğunuz hikaye, tahmin edebileceğiniz üzere neredeyse hepimizin, her gün kullandığı video paylaşım sitesi youtube’un nasıl ortaya çıktığını anlatıyor. Bir grup arkadaşın yüksek boyuttaki videoları birbirine e-posta ile ulaştıramamasından dolayı ortaya çıkan soruna üretilen çözüm fikrinin vücut bulmuş hali youtube’un şu andaki değerinin 70 milyar dolar dolayında olduğu  tahmin ediliyor. Diğer sosyal medya sitelerinin de kendilerine has, benzer hikayeleri var.
Bütün sosyal medya cenahının hikayelerindeki ortak nokta, bir fikrin peşinden gidilmesi. Wikipedia, twitter, facebook gibi bilinen sitelerin yanında vivahiba gibi diğerlerine göre yeni sayılabilecek girişimler de geleceğe dair ipuçları veriyor. Vivahiba, bir girişimcinin açtığı, hiçbir onay mekanizmasına takılmadan istediğiniz haberi yapıp yayınlayabileceğiniz bir internet sitesi.
Dünya genelinde de benzeri girişimler göze çarpmakta. İnsanların şahit olduğu bir kazayı, bir futbol müsabakasını ya da bir semineri cep telefonunun kamerasıyla çektiği bir fotoğraf ve kendi kurduğu cümlelerle haberleştirebiliyor olması, günümüzde çok popüler olmasa da gelecek vadeden bir fikir olarak gözüküyor. Zira zaten bazı sosyal medya siteleri bu amaçla kullanılıyor bile.
Yazılı ve görsel basın organları, teknolojiye paralel yeni yöntemler geliştirmeye çalışıyor. Örneğin gazeteler ve internet haber siteleri whatsapp üzerinden haber hattı oluşturuyor, bazı gazeteler haberlerine ekledikleri QR kodları ile haberlerini detaylandırarak, matbu baskı ile telefon teknolojisini birleştirerek daha ilgi çekici hale getirmeye çalışıyor.
Bazı gazeteler, kağıda baskıyı durdurup internet gazetesi haline evrilirken bazı internet gazeteleri ise matbu gazete halini almaya karar veriyor. Örneğin en son İngiltere’nin önde gelen köklü gazetelerinden Independent’ın Mart ayından itibaren yazılı baskıya son vereceği ve internet gazetesi olarak yoluna devam edeceği açıklandı. Tersi yönde bir gelişme ise ülkemizde gerçekleşti. Medya sahnesine internet gazetesi olarak çıkan Karar, önümüzdeki haftadan itibaren yazılı basın hayatına başlayacağını ilan etti. Bu iki gelişme bize önemli gözlemler yapma fırsatı tanıyacak.  Bir gazete internete taşınınca etkinliği ne yönde olacak ya da   bir internet gazetesi matbu arenada ne kadar başarılı olabilecek?
Geçen hafta Sakarya’da gerçekleşen bir konferansın ardından gazeteci-yazar Yıldıray Oğur ile uzun süre muhabbet etme fırsatı buldum. Bana gazete okumadığını söyledi. Gerekçe olarak da, gazetelerde bildiklerinin üzerinde bir haber, bir araştırma göremediğini, gazetelerin ona bir şey katmadığını belirtti. Fakat internet üzerinden sağlıklı haber takibi ve çapraz okumalarla doğru ve hızlı bir şekilde bilgiye ulaşabildiğini  söyledi. Bunu özellikle, yazılı basının internet haberciliği karşısındaki halini göstermek için küçük bir örnek olarak not düşüyorum.
Velhasıl, kanımca basılı yayın organları tarihin hiçbir döneminde ortadan kalkmayacak. Fakat yeni fikirler ile canlandırılamazsa, yazılı basın yara almaya devam edecek. Bir arkadaş ortamında ortaya atılan fikir nelere dönüşebiliyorken, içinde bulunduğumuz yüzyıl içinde yazılı basının da internet medyası karşısında yeni fikirlere ihtiyacı olduğu aşikâr.

Sakarya Yenihaber, 26.02.2016

http://www.sakaryayenihaber.com/m-yazili-basinin-yeni-fikirlere-ihtiyaci-var-8810.html

Bütçenin büyümesi bizi nasıl etkiler?

Mustafa Ali Aykol
-
0

“Türkiye, israflar ülkesidir. Başta insan olmak üzere bütün kaynaklar hoyratça israf edilmektedir.”
Sakarya Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Hamza Al hocanın “Bürokrasinin Halleri” adlı kitabı bu iki cümle ile başlıyor. İsmi geçen kitapta Hamza hoca,  özelde Türk bürokrasisine genelde ise bürokrasinin varlığına dair ağır eleştiriler getiriyor. Çözüm olarak da bürokrasinin küçültülmesini ve zihniyet değişiminin gerçekleşmesini sunuyor. Türk bürokrasisine yönelik çok sağlam eleştirilerin bulunduğu bu deneme kitabını ilgilenen herkese tavsiye ederim. Hamza hocanın bu cümlelerini, geçenlerde sosyal medyada dahil olduğum bir tartışma esnasında hatırladım. Tartışma, İstanbul’da bir kahvaltıda tanıştığım, kendisi de Sakaryalı olan Melik Nazır hocanın bir paylaşımı üzerinden dönüyordu.
Melik hoca paylaşımında; 2013 bütçesinin 408 milyar, 2014 bütçesinin 448 milyar, 2015 bütçesinin 472 milyar lira olduğunu hatırlatmış ve bu yılın bütçesinin ise 531 milyar lira olarak belirlendiğini söylemiş. Ardından da bir soru sormuş; devletin bütçesinin büyük olması, uzun vadede benim, bireyin, vatandaşın lehine bir durum mudur yoksa aleyhine mi?
O mecrada kendi düşüncemi kısaca belirtmiş olsam da, burada biraz daha ayrıntıya girmeye çalışarak meramımı daha iyi ifade etmek için uğraşacağım.
Devletlerin varlığı başlı başına bir tartışma konusu. Tarih boyunca “devlet” yapısına bakışta farklı düşünceler var oldu, gelişti, değişti. Bazı filozoflar devleti ‘gereksiz bir kötülük’ olarak gördüler, bazıları devletin bir kötülük olduğunu kabul etti fakat  devletin olması gerektiğini belirtti. Bazı filozoflar ise devletin var olması, her şeyi yönetmesi ve her şeye karışması gerektiğini belirten totaliter fikirler ortaya attılar. Ben, devletin gerekli bir kötülük olduğunu düşünenlerdenim. ‘Devlet’ olmalı, fakat  bu devlet  temel görevleri dışına çıkmamalı, bu bağlamda sınırlandırılmalı.
Bir insanın ne kadar özgürlükçü olduğu; devletin varlığına ve yetkilerine dair fikirlerine bakılarak anlaşılabilir. Şöyle ki; “hayat, hürriyet ve mülkiyet” John Locke’un ‘doğal haklar’ olarak tanımladığı haklardır.  Devletler bu üç doğal hakkı korumak üzerine yapılan toplumsal sözleşmelerle ortaya çıkmışlardır. Yani devletlerin temel görevi; vatandaşlarının canını, malını ve özgürlüğünü içeriden veya dışarıdan gelebilecek tehlikelere karşı korumaktır. Bu üç doğal haktan herhangi biri, içeriden, dışarıdan ya da bizatihi devlet tarafından kısıtlanıyorsa orada özgürlükler tehlike altına girmiş demektir. Devletin mülkiyet hakkına müdahale etmesini ve piyasada etkin olmasını savunan birinin ne kadar özgürlükçü olduğu bu bağlamda tartışmalıdır.
Bütçe konusuna geri dönecek olursak; bütçeler,  vatandaşlardan toplanan vergiler ile oluşturulan havuzlardır. İçtiğimiz sudan yediğimiz yemeğe, ödediğimiz faturadan giydiğimiz ayakkabıya kadar hayatımızın neredeyse her anında dolaylı yollardan paramızın bir kısmını vergi olarak devlete ödemekteyiz.
Bütçenin artması ya da azalması ilk olarak toplanacak olan verginin artıp azalacağına dair bir işarettir. Toplanan verginin artması, devletin kendi sorumluluğu olmayan daha çok alana, daha çok müdahale etmesi – etme potansiyelinin artması- anlamına gelir; eğitim, spor, kültür, sanat gibi. Devletin kendi varoluş amaçlarının dışına çıkıp, toplum mühendisliğine soyunması bireysel hak ve özgürlükler açısından çok tehlikeli bir durumdur.
Devletin müdahalesinin artması  ise en basit şekilde; rekabet ortamını zedeler, kaliteyi düşürür ve özgürlükleri kısıtlar. Bu yüzden aldığımız havanın, içtiğimiz suyun, yediğimiz ekmeğin vergisini artırarak büyütülen bütçe biz vatandaşların değil bürokrasinin işine yarar. Ben bir birey olarak, büyüyen bir bütçeyi değil, küçülen bir bütçeyi tercih ederim.
Not: Hür Tefekkür Seminerleri’nin ikincisini bugün saat 14:20’de Cemil Meriç Sosyal  Bilimler Lisesi Konferans Salonu’nda gerçekleştireceğiz. Konuğumuz yazar-senarist Harun Kaban ile “İyi filmler neden iyi” sorusuna cevap arayacağız. İlgilenen herkesi bekleriz.

Sakarya Yenihaber, 04.03.2016

http://www.sakaryayenihaber.com/m-butcenin-buyumesi-bizi-nasil-etkiler-8831.html

Geçmiş, gelecek, anayasa…

Levent Korkut
-
0
Geçmiş, gelecek, anayasa…

Batı özü itibariyle temsili demokrasinin, modern ulus devletin ve sanayileşme ile başlayan ve gelişen üretim ile ticarete dayalı kapitalist ekonomik sistemlerin kurucusu olan medeniyet alanı. Türkiye’nin bu medeniyet alanının neresinde durduğu, içinde mi dışında mı olduğu ya da olması gerektiği ikiyüz yıldır bir tartışma konusu olageldi. Uygulamaya baktığımızda ise tüm çarpıklığı ve taklitçiliğine rağmen Türkiye’nin siyasi, kültürel ve iktisadi bakımdan giderek Batı’ya benzeyen bir yapıya kavuştuğunu gözlemleyebiliriz. Bizde, anayasacılık hareketi Batı örneğinden hareketle gelişti. İdeolojilerimizin şekillenmesinde Batı rol oynadı. Erken dönem Cumhuriyet elitinin oluşturmaya çalıştığı şekli uygulamalar demokrasiye geçişle birlikte daha rasyonel ve halkın onayını alan bir çizgide ilerlemeye başladı. Ama Batı Türkiye için hep bir hedef olmaya devam etti.

Soğuk Savaş’ın sona erdiği 90’lardan itibaren küreselleşmenin yeniden şekillendirdiği dünya ortamında yüzyılı aşkın Batılılaşma hareketinin de sorgulandığı bir döneme girdik. Ergenliği geride bırakan Cumhuriyetin rüştünü ispatlamaya çabalaması ve olgunlaşması olarak nitelendirilebilir bu dönem. Özellikle son yirmi yılda bir muhasebe yapıyoruz. Biz kimiz? Birlikteliğimizin temelleri nedir? Nasıl daha iyi olabiliriz? Temel sorularını aşağı yukarı tüm kesimler soruyor. Kurduğumuz ama çalıştıramadığımız kurumlar, bir türlü rayına sokamadığımız demokrasi, şeklen girdiğimiz birey kılığında sürdürdüğümüz cemaatçi yaklaşımlar, bir türlü arzu edilen iktisadi gelişmişlik ve refah düzeyine erişememenin nedenleri üzerine kafa yormaya belki de çok yakın bir geçmişte başladık.

Sadece sorgulamalar değil, günlük yaşamda karşılaştığımız sorunlar da bizi düşünmeye sevk ediyor. Başta etnik ve dini guruplar olmak üzere farklılıklar arasında ortaya çıkan çatışmaları nasıl sonlandıracağımız, bölgesel ve küresel gelişmeler karşısında nasıl bir tutum takınacağımız, on yılda bir kendini gösteren rejim krizlerinden nasıl kurtulacağımız hep bizi düşünmeye sevk eden konular oldu. Bu sorgulama ve sorunlarla baş etme dönemi belki yıpratıcı bir etki yaratıyor üzerimizde ama artık dünyayı daha iyi anlayabilir, yorumlayabilir ve kendimizi onun içinde anlamlandırabilir bir konuma geliyoruz. Böyle bir dönemde anayasa yaparken geriye gitmemeli, geleceğe bakmalıyız. Türkiye için yeni anayasa, sadece yeni bir hukuk metni değil, deneyimlerimizi ve sorgulamalarımızın sonuçlarını yansıtabildiğimiz bir yeni anlayışı ifade etmeli.

Eğer demokrasi ortak arzumuzsa, gerçekten demokratik olan bir rejim nasıl olmalı diye sormalıyız. Aktörlere değil, işlevlere yönelmeli, geleceğin Türkiye’sini geçmiş alışkanlıklardan, vesayetçilikten, devlet organlarını dengesiz ve denetimsiz iktidar alanlarından, onlarcasını denediğimiz içi boşaltılmış kurumsal yapılardan kurtaracak, “alaturka” olmayan ama “bize uyan” bir gerçek toplumsal sözleşme ile inşa etmeliyiz.

Oluşturduğumuz anayasal çerçeveyi test edebilmeli, toplumdan gelen yankılara gözlerimizi kapatmamalı, dünyada yeni anayasanın için önerilerimizin nasıl tartışıldığını iyi izlemeliyiz. Sayısal üstünlüklere, on yıl sonra eskiyecek geçici moda görüşlere değil, ihtiyaçlara, açılım getirebilecek yeniliklere, taklitçi olmayan ama dünya uygulamalarını dikkate alarak kurgulanmış kurum ve düzenlemelere yönelmeliyiz.

Evet, tüm bunları yapabilirsek, modernizm ile geleneksel paternalizm arasındaki sıkışmışlığımızdan, görüntüyü içeriğin önüne çıkaran şekilciliğimizden kurtulabiliriz. Aksi halde, kısa sürede yeniden bir anayasa yapım sürecinde bulabiliriz kendimizi.

Yeni Yüzyıl, 05.04.2016

http://www.gazeteyeniyuzyil.com/makale/gecmis-gelecek-anayasa-1890

AK Parti ve kurumsallaşma sorunu

Murat Yılmaz
-
0

Türkiye’de vesayet sistemi ve ideolojisinin yıkılmasıyla oluşan büyük siyasi alan, hala tam olarak doldurulamadı. Bu boşluğun yarattığı rekabet, girdap ve kaos endişesi devam ediyor. Yeni anayasa, hükümet sistemi, siyasi partiler ve seçim sistemi reformları tamamlanana kadar da bütün toplumsal katmanlara yayılan bu endişenin devam edeceğini söyleyebiliriz. Eskinin yıkıldığı ve yeninin kurulmadığı geçiş dönemlerinde toplumdaki umut ve korku makası açılır. İktidar, kurumlar ve muhalefet bu makasın içinde hırpalanırlar. Machiavell’den Tocquvelli’ye kadar büyük siyaset bilimciler bu geçiş dönemlerinin zorluklarına işaret etmiştir.

Türkiye, hâlihazırda bu kriz dönemini aşabilmiş değil. Gezi’deki sokak ayaklanması, 17/25 Aralık Paralel Devlet Yapılanmasının darbe teşebbüsü, 6-8 Ekim’de PKK’nın sokak hâkimiyeti kıyımı, PKK’nın ve 10 sol terör örgütünün ittifakıyla yürütülen şiddet kampanyasında, işte bu umut ve korku makası kullanılarak meşru iktidar devrilmek istendi.

Krizi Engelleyen Seçimler

Türkiye’nin bu geçiş döneminde daha büyük bir krize savrulmaması demokrasinin işlemesi, ekonomik büyüme ve devlet kapasitesinin gücü sayesinde mümkün olabildi. Türkiye bu sayede son iki yılda dört başarılı seçim yaptı. Önce 29 Mart 2014’te yerel yönetimler seçimleri, ikinci olarak Türkiye tarihinde bir ilk olan Cumhurbaşkanının halkoyuyla seçildiği 10 Ağustos 2014 seçimleri, üçüncü olarak 7 Haziran 2015 TBMM genel seçimleri ve bu seçimlerden sonra hükümet kurulamaması üzerine yenilenen 1 Kasım 2015 TBMM genel seçimleri… Türkiye bu geçiş dönemindeki türbülansları seçimlerle oluşmuş meşru seçilmiş otoritelerle aşabilmiştir. Yerel yönetimler, TBMM ve hükümet ile Cumhurbaşkanı halkoyuyla seçilmiş, meşruluk tartışması yaşamayan siyasi otoritelerdir. Bu seçilmiş otoriteler dışarıdan gelebilecek darbe, şiddet ve kara propagandaya karşı meşru mecraları ve meşru devlet otoritesini muhafaza ederek, siyasi türbülansın meşruiyet krizi yaratmasını engellemiştir.

Türkiye’deki krizi arttıran ve uluslararası hale getiren şey, Türkiye’de vesayet sisteminin yıkılmasına benzer bir şekilde ABD’nin Ortadoğu’dan hızlı çekilişinin yarattığı çatışma, kriz ve kaostur. ABD bölgeden çekilirken enerji akışının garanti altına alındığı ve İsrail’in korunduğu bölgesel güçlerin arasındaki güç ve tehdit dengesini esas alan bir politika takip ediyor. ABD’nin bıraktığı boşluk ve dengeleme politikası, bölgesel güçlerin sadece dış politikalarını değil iç politikalarını da etkileyebilecek bir girdap yaratmış durumda. Bölgesel güçler özel harp yöntemleri de kullanarak çatışmacı rekabete yönelmiş durumda. Türkiye, bu girdabın etkisine karşı kendisini korumaya çalışıyor. Bu mesele, Türkiye’nin içerideki geçiş sürecinin umut ve korku makasını güçlendiriyor ve üzerindeki yükü arttırıyor. Türkiye’nin iç politika tartışmalarına uluslararası güçlerin müdahil olmasının sebebi de burada yatmaktadır.

Demokratik Kurumsallaşma Sorunu

Türkiye’nin iç politika ve dış politika alanında ortaya çıkan büyük siyasi boşluk, yeni anayasa ile bir çerçeveye kavuşuncaya kadar siyasi aktörlerin güçlerini arttırma ve sınırlarını genişletme mücadelesi olarak okunmalıdır. Türkiye, bu yeni dönemde demokratikleşme ve kurumsallaşma problemlerini beraber çözmek durumundadır. Bu Türkiye için yeni ve zor bir tecrübe. Çünkü Türkiye’deki tarihi tecrübe, demokratikleşme ile kurumsallaşmanın atbaşı gittiği bir tecrübe değil.

Şerif Mardin’in işaret ettiği gibi demokratik olmayan İttihatçı gelenek kurum kurmayı başarabilmekte ama bunu demokratikleştirememektedir. Buna karşılık İttihatçıların karşısında yer alan gelenek bir çadır etrafında halkı toplayabilirken kurumsal yapıyı inşa etmekte zorlanmaktadır. İttihatçı yapıların darbe tehdidi de, karşıdaki geleneğin hem kendi içinde hem de ülkede kurumsal bir yapı inşa etmesini zorlaştırmaktadır. AK Parti, bugün darbe tehdidini aşarak Başbakan Davutoğlu’nun genel başkan olduğu AK Parti Kongresinde söylediği üzere kendi içinde ve Türkiye’de kurumsallaşma problemiyle karşı karşıyadır. Cumhurbaşkanı Erdoğan, karizması ve liderliğiyle bu kurumsallaşmaya imkân veren bir şemsiye sağlamaktadır.

Yeni Yüzyıl, 05.04.2016

http://www.gazeteyeniyuzyil.com/makale/ak-parti-ve-kurumsallasma-sorunu-1891

Kanun sorunu

Atilla Yayla
-
0
Kanun sorunu

Yeni Yüzyıl’da çıkan ( 2 Nisan 2016) ilginç haber aynen şöyleydi:

“Sevgilisi için yasa çıkaran bakan istifa etti.

İtalya Ekonomik Kalkınma Bakanı Federica Guidi, işadamı sevgilisinin çıkarlarına uygun bir yasa değişikliğinin Meclis’te kabul edilmesini sağladığının ortaya çıkması üzerine istifa etti. Yaklaşık 2 yıldır Matteo Renzi hükümetinde bu görevi yürüten Federica Guidi’yi istifaya götüren süreç, İtalyan enerji devi Eni’nin Basilicata bölgesindeki tesislerinde yasa dışı atık ticaretine ilişkin soruşturmanın açılmasıyla başladı. İtalyan basınındaki haberlere göre, bu kapsamda 23 kişi soruşturulurken, geçtiğimiz gün Eni’nin bölgedeki 5 yönetici ve çalışanı da gözaltına alındı. Potenza Savcılığı’nın soruşturma altına aldığı kişiler arasında Bakan Federica Guidi’nin mühendislik şirketleri sahibi olan işadamı sevgilisi Gianluca Gemelli’nin de bulunduğu açıklandı. Bu nedenle, Bakan Guidi ve Gemelli arasındaki telefon konuşmaları da savcılığın dinlemesine takıldı.

     Aralık ayında geçen bir telefon görüşmesine göre Gemelli, bakan sevgilisinden kendi iş çıkarlarına hizmet edecek bir yasa değişikliğinin mecliste kabul edilmesini sağlamasını istedi. Bakan Guidi de merak etmemesini ve bu yasanın geçeceği sözünü vererek, Anayasal Reform Bakanı Maria Elena Boschi’yi de bu konuda ikna ettiğini söyledi. Meclis görüşmeleri sırasında son anda yapılan söz konusu yasa değişikliğinin, çok uluslu petrol şirketi Total’in öncülüğündeki bir konsorsiyumun Basilicata bölgesinde petrol ve gaz üretim tesisleri projesinin çevresel nedenlerden ötürü önünü kesen bir maddeye ilişkin olduğu kaydedildi. Bakan sevgilisi sayesinde bunun değişmesini sağlayan Gemelli’nin, ‘Tempa Rossa’ adlı bu projeye 1,6 milyar dolarlık yatırımı söz konusu olan Total’den 2,5 milyon dolarlık iş aldığı öne sürülüyor. Guidi’nin istifasını kabul eden Başbakan Matteo Renzi, Guidi’ye cevaben, bugüne kadar kararlı ve güçlü bir şekilde yaptığı çalışmaları takdir ettiğini, istifa tercihine de saygı duyduğunu belirtti.”

Tuhaf olaylar ülkesi İtalya’da meydana gelen bu vaka aslında çok derin bir felsefî problemi yansıtıyor: Demokrasilerde kanun yapmanın temelleri, boyutları ve sonuçları.

Kanunların genel ve eşit olması, belli bir kişiyi veya tabakayı diğerlerine nispetle pozitif veya negatif ayrımcılığa tâbi tutmaması gerekir. Tabiî veya evrensel hukuk denilen şeyin parçası olan kanunlar bu niteliktedir. Ancak bu anlam ve nitelikteki kanunlar yaratılmamış ve icat edilmemiş, oluşmuş, inkişaf etmiştir. Eski zamanlarda -meselâ Antik Mısır’da, Antik Yunan’da ve hatta Roma’da- kanun yapma fikri büyük bir ukalâlık ve topluma saldırı olarak algılandı. Ancak son zamanlarda kanunların somut bir irade tarafından yaratılabileceği fikri gelişti. Bazı hukuk filozofları bunu insanlığa yönelik, atom bombasından daha tehlikeli bir icat olarak gördü.

Bugün demokrasilerde parlamentolar devamlı kanunular çıkartmakta. Bir problem olduğunda toplumdan hemen bir kanun yapılması çağrıları yükselmekte. Ne var ki, klasik ve doğru anlamda bunların kanun olup olmadığı çok tartışılır. Çünkü bu kanunlar rant yaratan pozitif ayrılıkçı muameleler. Maliyetlerini üstleneler onların ne olduğunu bilmediği için kayıtsız veya sessiz kalırken ondan büyük çıkar sağlayanlar var güçleriyle onların çıkartılması için çabalamakta.

İİtalya’daki olayda karikatürize edilmiş bir durum var. Bir bakan, sevgilisinin menfaati için yasa değişikliği yaptırıyor. Oysaaynı şey bir şahsın, şirketin ve birkaç kişinin çıkarı için değil de meselâ oy tabanı teşkil eden bir zümre için yapılsaydı kimsenin dikkatini çekmez, en azından kimse itiraz etmezdi. Tüm demokrasilerde mütemadiyen bu tür kanunlar yapılmakta…

Demokrasiler hukuk alanında büyük bir problemle karşı karşıya. Sadece bizimkisi gibi az gelişmiş olanları değil çok gelişmiş olanları da.

Yeni Yüzyıl, 05.04.2016

http://www.gazeteyeniyuzyil.com/makale/kanun-sorunu-1889

Kadınlar Ne Zaman Eşlerini Aldatır?

Nihat Kaya
-
0
Kadınlar Ne Zaman Eşlerini Aldatır?

 

Erkeklerin eşlerini aldatması hep gündemde kalmıştır ve çok konuşulur. Erkeğin bu aldatmayı “nasıl bir kadınla” yaptığı ve kim olduğu merak uyandırır. Erkek bu işi  “diğer bir kadınla” yapmaktadır. Bu diğer kadınların bir kısmı da, tıpkı erkek gibi evli bir kadındır…

Erkeklerin aldatması üzerine epey araştırma ve spekülasyon yapılmaktadır. Kadınların aldatması biraz gizli kalmaktadır. Çünkü kadınlar erkekler gibi bunu bir övünme veya “skor” meselesi haline getirmezler. Ayrıca, “aldatma hakkının” sadece erkeğe verilmesi de kendilerini gizlemelerini zorunlu kılmaktadır. Erkekler “ne kadar erkek” olduklarını “beraber oldukları kadın sayısının çokluğuyla” ölçerler. Kadınlar istisnalar hariç tek bir erkeğe bağlanırlar. Onların “skor” derdi yoktur. Onlar duygu, sevgi, aşk, paylaşım sonra da seks ararlar.

Çoğunlukla tek eşliliğe inanan (monogam ) kadın nasıl olur da erkeğini aldatır? Sebepleri nelerdir?

Birliktelikte sevgi, aşk, romantizm, heyecan, sürpriz arayan çoğunlukla kadındır. Erkek için, eve giderken eşine çiçek götürmek, özel günlerinde (doğum günü, evlilik yıldönümü, sevgililer günü) hediyeler almak basit ve gereksiz geliyorsa; yağmurlu havada yürümek, ormanda koşmak, el ele tutuşmak bir şey ifade etmiyorsa; erkek eşine, kadınına duygusal olarak ulaşamıyor, yetemiyor demektir. Bu duygular yok olamayacağına göre, şartlar, ortam elverişli ise bazı kadınlar eşini, sevgilisini aldatabilir. Kadının bu isteklerini karşılayabilen erkekler, bu tür kadınları cezbeder…

Bir diğerine aşık olan kadının gözü çok “karadır”. Gemileri de yakar, Roma’yı da.

Aşık olan kadın “çok tehlikelidir”. Evini, eşini, işini, çocuklarını, her şeyini aşkı uğruna geride bırakabilir. Aşık olan kadınların belki %99’u bunu yapar. Ama aşık olan erkeklerin ancak %1 i bunu yapabilir.

Bazı erkekler “seni seviyorum” demekten çekinir ya da sanki kadına karşı küçülecekmiş gibi bir komplekse kapılırlar. Oysa bu, kadınların sık sık duymak istediği bir sözcüktür. Kadın erkeğin eve geldiğinde güler yüzlü, sempatik olmasını; kendisine sarılıp, öpmesini bekler, bazen işte iken “eşini hatırlayıp” telefonla aramasını bekler. Erkeğin kadının her türlü duygusal taleplerine ; “işim çok yoğun, bunca iş arasında bunları nasıl düşüneyim, ben kimin için çalışıyorum” şeklinde yanıt vermesi kadınları üzmekte ve hayal kırıklığı yaşatmaktadır.

Kadınlar bu tarz bir yaklaşımda “işin kendilerine tercih edildiğini” düşünürler. Bazen doğrudur da… Erkek bilmez ki; veya işin-paranın, statünün verdiği hazla,  tatminle düşünemez ki, kadın önce, ilgi-sevgi-şefkat ister.

“İşiyle evli” olan erkeklerin bir kısmının aldatılma riski yükselir. Kadına duygusal ve romantik yaklaşan birileri kadının gönlünü “çelebilir”.

Diğer bir aldatma nedeni de kadına sürekli uygulanan sözel ve fiziksel şiddettir. Yaptıkları küçümsenen, aşağılanan, sürekli dayak yiyen bir kadın; günün birinde kendisine iltifat eden “adam yerine koyan” sevgi sözcükleriyle hitap eden bir erkeğe “tesadüf” edebilir. Böylelikle kendisine güven gelir. Sürekli eleştirilen kadın, kendisini yetersiz, değersiz hisseder. Onu “onore”  eden, değer veren birisi ile bir ilişki başlatabilir. Böylelikle hem fiziksel olarak gücü yetmediği erkekten intikam alır, hem de “işe yaradığını” keşfeder…

Erkek tarafından aldatılan kadınların bir kısmı “misilleme” olarak eşini aldatıp “eşit” konuma geçer. Ve ancak o zaman rahatlarlar. Bazı ailelerde bu “eşitlenme” nedeniyle daha “huzurlu” bir ortam gelişir. Bir kısmı bunu bir kere yapar ve bırakır. Bazıları eşi devam ettiği sürece yapar. Diğerleri ise bu “yeni dünyadan” kendilerini kurtaramazlar. Sürekli eşini aldatan erkeklerin bazıları; suçluluk duygusu ve vicdan azabı çekmemek için eşlerini bir şekilde aldatmaya teşvik ederler. Cinsel sapıklığa yatkın olanlar ise, eşinin değişik partnerlerle olmasından ve eşinin onlarla nasıl yatıp-kalktığını anlatmasından zevk alırlar. Bunlar da eşlerini bilerek bu yola iten grupta yer alırlar.

Kadının bulunduğu çevresi ve şartları bu tür ilişkilerle iç içeyse; zamanla özenti, eğilim ve “deneme” merakı uyanabilir. Aldatmanın sıradan olduğu ortamlarda bu rahatlıkla gerçekleşebilir. Bu aile çevresinde, eş-dost-akraba veya arkadaş, iş yeri çevresinde, ya da internet ortamından olabilir.

Ekonomik yoksunluk nedeniyle eşini aldatıp “para kazanan” kadınlar da vardır. Bir bölümü ihtiyacı kadar aldatır. Bir kısmı bastırdığı her şeyi ortaya çıkartıp, tatmin olmak için, daha sık aldatır. Dünyevî yaşama dair fazla hırsı ve beklentisi olan bazı kadınlar da  “para ve güç” elde etmek için eşini aldatabilir.

Diğer yandan sosyal statü değişimi ve yeni bir ortam, yeni bir yaşam anlayışına girmek de aldatmaya yol açabilir. Kadın yapamadığı, bastırdığı aldatma dürtüsünü bu yeni ortamın rahatlığıyla gerçekleştirebilir. Kadının ekonomik özgürlüğünü kazanıp, erkeğinin “önüne geçmesi” bazı kadınların “uyuyan dürtülerini” gıdıklayabilir.

Evlilik yaşının çok erken olması, aşk yaşayamama ve aşka özlem; kalabalık aile içinde yaşama, eşiyle rahat ve huzurlu bir ortamda aşk yaşayamama kadınlarda aldatma sebeplerinden olabilir. Kalabalık aile modelinde kadın eşiyle rahat ve özgür “oynaşamaz, cilveleşemez, seks yapamaz”. Özellikle bir de ağır sorumlulukları varsa cinsellik ve kadınlığı ikinci plana itilir. Günün birinde bu yönlerine vurgu yapan ve uyandıran bir erkek kadına cazip gelebilir…

Diğer yandan seks yaşamında erkeğin bencil davranması ve kadını düşünmemesi de aldatmaya itebilir. Bazı kadınlar erkeği cinsellik dışında “iyiyse” bunu pek önemsemezler. Ama hem kaba-saba bencil, öz bakımına dikkat etmeyen, hem de sekste eşini tatmin edemiyorsa aldatma olabilir. Erkeğin şehvetinin eksik, cinsel sorunlarının olması ve tedaviye yanaşmaması da aldatma sebebi olabilir.

Erkeklerin kadının cinsel uyarı bölgelerini çok iyi öğrenmesi gerekir. Kendisini tutmasını ve kadını hazırlamasını bilmelidir. “Kendi işini bitirip” eşine sırtını dönen erkek bir gün “sırtından vurulabilir.”

Bazı erkeklerin pasif, kişiliksiz olması, sorumlulukları hep eşine “yıkması” da kadını güçlü, dirayetli bir erkeğe itebilir. Peyami Safa şöyle der: “Her kadın kendisinden güçlü ve kendisini sahiplenecek bir erkeğe sahip olmak ister.”

Bazı kadınların eşlerini aldatmalarının önemli bir nedeni de hastalıklardır. Bazı ruhsal ve fiziksel hastalıklar kişiyi aldatmaya itebilir. Depresyon geçiren bir kadın çektiği acıyı, yalnızlığı gidermek için (eşiyle, eşinin ailesiyle de biraz sorunluysa) başını alıp gittiği bir parkta, kafede, tatilde tanıştığı veya sosyal medyada tanıştığı biriyle çıkabilir ve eşini aldatabilir.

Veya düşünce-duygu ve davranışları aşırılığa, taşkınlığa giden “manik-depresif” bir hasta da hiçbir kural tanımadan eşini aldatabilir. Çünkü manik hasta çok konuşur, uyumaz, sürekli gezer, çok alış-veriş yapar, çok girişken ve sevecen olur, aşırı sekse düşkün olur…

Kişilik bozukluklarında Borderline, Histerik ve Psikopat kişilikler de eşlerini zaman zaman aldatabilir. Zekası zayıf ve telkine yatkın insanlar da bu yola girebilirler. Sürekli heyecan-adrenalin peşinde koşan bazı kadınlar da sık sık partner değiştirerek bu dürtülerini tatmin ederler.

Kullanılan bazı ilaçların etkisiyle cinsel güç artıp kişiyi değişikliğe itebilir. Veya aşırı östrojen hormonu salgılayan bir tümör de kadını hiper seksüel yapıp, aldatmaya sürükleyebilir. Bazı antidepresanlar da aşırı bir özgüven ve karşı cinse yönelimde artış yapabilir. Bu durumda da aldatma olabilir.

Alkol, uyuşturucu, kumar bağımlısı bazı kadınlar da, zamanla kişilik erozyonları ve değer yargılarında aşınma olduğundan aldatma daha kolay olabilir.

Veya çoğul kişilik bozukluğu olan bir kadın, kişiliklerinden biriyle aldatmayı gerçekleştirebilir…

Diğer yandan temporal epilepsisi olan bir insan da nöbeti esnasında böyle bir şey yapabilir ve hatırlamayabilir.

Neticede, aldatma insanda olabilen bir özelliktir. Kadınlar daha az aldatırlar. Genetik özellikleri, toplumsal yargılar ve baskılanmalarından dolayı “erkeklere yetişemezler”. Fakat kadınlar bu işi erkeklerden daha “akıllı ve kurnazca”  yaptıklarından,  aldatma oranları gerçekçi şekilde kamuoyuna yansımaz. Hastalıkları, kişilik patolojilerini bir kenara bırakırsak; kadının aldatmasındaki en büyük etmen: SEVGİ VE İLGİ EKSİKLİĞİDİR…

Aldatıldığını anlayan erkek ne yapmalıdır

Kadınların hemen hemen hepsi, eşlerinin bir kez de olsa, kendilerini aldattıklarına inanırlar. Duymadıkça, görmedikçe bunu kabullenirler.

Erkekler de ise tam tersidir. Çoğunluğu, eşlerinin asla kendilerini aldatmayacağı düşüncesindedir. Hayallerine dahi gelmez. Kendilerinden çok emindirler. Bu yüzden, aldatıldığını öğrenen erkek, aldatıldığını öğrenen kadından daha çok etkilenir ve “yıkılır”. Dünyası başına yıkılır. Utanır, öfkelenir, toplum içerisine girmek istemez. Bir kısmı eşini ve aşığını yaralar hatta öldürmek ister. Bir kısmı alıp başını başka diyarlara gider. Bir kısmı, eşini “derhal” boşar. Bir kısmı eşiyle günlerce tartışır, kavga eder, fiziksel şiddete başvurur. Bazısı eşini sokağa atar. Bazısı baba evine bırakır…

Her erkek, kendi kişilik ve değer yargısına göre bir davranış geliştirir.

Peki ne yapmak daha doğru olabilir?

  • Böyle bir durumu ASLA kabul edemeyeceğinizden eminseniz ve önceden de bu fikirdeyseniz boşanmak bir yoldur.
  • Boşanmak niyetiniz yoksa ve eşinizi seviyorsanız; onunla açık açık konuşun ve anlamaya çalışın. Niçin aldattığının sebeplerini çözmeye çalışın. Bu sebepleri ortadan kaldırıp, yeni bir yaşama başlayabilirsiniz. Eskisinden daha kaliteli bir yaşamınız olabilir. Ama geçmişi asla başına “kakmayacaksınız”. Ev, ortam, şehir değişikliği de yapabilirsiniz.
  • Eşinizi seviyorsunuz, çözüm buldunuz berabersiniz. Fakat eşiniz tekrar aldattı, bu durumda ya boşanacaksınız ya da kabul edebiliyorsanız bu şekilde bir yaşam süreceksiniz.
  • Bu durumu ailelere ve etrafa ASLA YAYMAYIN! Yarın barışıp yolunuza devam ettiğinizde “tükürdüklerinizi yalamak” zorunda kalırsınız…
  • Çok çok güvendiğiniz bir kişiyle belki paylaşabilirsiniz. En iyisi ise, bir uzmana başvurup profesyonel bir destek almak. Eğer uzman hep sizi haklı bulup, hemen boşanın diyorsa, başka bir uzman gidin…
  • Etrafınız ve aileniz olayı duymuş ya da bir şekilde siz söylediyseniz, sakin ve sağduyulu olun. Kimsenin “gazına” gelip, fevrî hareket etmeyin. Aklı başında, tarafsız akil insanlarla ve mutlaka bir uzmanla da istişare ederek hareket edin.
  • Asla ve asla öldürme gibi ilkel bir yola başvurmayın. Her insan, her türlü “günahı” işleyebilir. Hiç birimiz günahsız değiliz…
  • Gerekirse bir süre ayrı yaşayın, uzaklaşın. Vicdan muhasebesi yapın.
  • Çocuklarınız varsa, lütfen onların yanında bu mevzuyu konuşmayın. Eğer duymuşlarsa, onları işin içine çekmek, hatta kendinize “taraftar” etmeye çalışmayın.
  • Boşanacaksanız da çocuklarınızı eşinize karşı “düşman” etmeyin. Medenî bir şekilde anneleriyle ilişkisi olsun. Çocuklar annede kalacaksa, siz çocuklarınızla mutlaka düzenli görüşün. Çocuklarınızdan “boşanmayın”.
1...228229230...669669 Sayfanın 229. Sayfası

hakkımızda

Hür Fikirler medeniyetin temelleri olan hürriyet, adalet ve barış ile hukukun üstünlüğünü, serbest piyasa ekonomisini ve çoğulcu bir toplumu esas alan fikir yazılarına ve Türkiye'den ve dünyadan gelişmeleri bu ilkeler etrafında değerlendiren görüşlere yer verir.

bilgilendirme

popüler yazılar

english

What we experienced Friday night (2) – Adam McConnel

15 Temmuz Darbe Girişimi 0
After the junta’s “official” statement that was  broadcast by...

What if the attempted coup in Turkey had succeeded? – Halil Berktay

15 Temmuz Darbe Girişimi 0
his inner/outer dialectic has fooled many (including well-known Turkey...

Press Release Regarding the Coup Attempt of July 15 in Turkey – YTB

15 Temmuz Darbe Girişimi 0
What Happened? A group within the Turkish army associated with...

What we experienced Friday night (3) – Adam McConnel

15 Temmuz Darbe Girişimi 0
After President Erdoğan appeared on TV, we learned that...

© 2022 Hür Fikirler’de yayınlanan yazıların tüm hakları saklıdır. Yayınlanan yazılarda ileri sürülen görüşler ve yazıların bütün hukuki sorumluluğu yazarlarına aittir.
Sitemizde alıntılanmış olan yazıların kaynakları belirtilmiştir.